تبلیغات
سایت رسمی مهدی مطهرنیا ـ کارشناس مسایل سیاسی - تامین منافع ملی محور مختصات حرکت ترکیه است
مهدی مطهرنیا استاد دانشگاه وعضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی، کارشناس مسائل سیاسی که صاحب تالیفاتی در همین زمینه است; چهره ای شناخته  شده در عرصه رسانه و مسائل دیپلماسی محسوب می شود. با او در مورد دیپلماسی دولت اسلامگرای ترکیه به گفتگو نشستیم که این کشور چگونه و با چه رویکردی توانسته است با اقبال داخلی و خارجی همراه باشد و به نوعی در دیپلماسی موفق عمل کند. مطهرنیا معتقد است که دولت ترکیه بر اساس یک ایدئولوژی واحد، هم در مسائل داخلی هم در مسائل خارجی در حال حرکت است و توانسته با طراحی الگویی مناسب خود را به عنوان یک کشور نمونه در منطقه معرفی کند که تلاش می کند با تحرکات بسیار به اتحادیه اروپا نیز بپیوندد. گفت وگو با دکتر مهدی مطهرنیا را با هم می خوانیم: 
دولت اسلامگرای ترکیه در مدت حضور خود در عرصه مدیریتی چطور توانسته است این کشور را از مسائل و چالشهای رودررو یا به زبانی دیگر بحران نجات دهد؟
آنچه در این باب می توان گفت این است که اسلامگرایان ترک با دارا بودن ویژگی های ایدئولوژیک واقع گرا هستند;اساسا رویکرد سیاسی این کشور مسلمان تامین منافع ملی است و مسائل دینی در چارچوب یک قدرت ملی برای کسب منفعت عمل می کند. اسلامگرایان در ترکیه با تاکید بر اسلام گرایی خود محور مختصاتی حرکت خود را تامین همان منافع می دانند و در راستای این تفکر می توان مشاهده کرد که آنها با فرقه های مختلف اعم از سکولارها و دیگر ادیان ارتباط خوبی برقرار کرده اند و همچنین در لایه های مختلف اجتماعی این اقبال به سوی اسلامگرایان افزایش یافته است زیرا آنها در زمان حضور در مسند قدرت اقدامات بسیار موثری را انجام داده اند.معتقدم تاکید بر منافع ملی عین مصلحت است که اسلامگرایان ترک در حوزه فضیلت بخشی آن را عملیاتی کردند نه اینکه به مسائل دینی توجه ندارند بلکه از دین برای تامین همان منافع استفاده می کنند.
اما آیا دولت اسلامگرای ترکیه توانسته است در این مدت از بحرانی که در کشور بر سر مسائل مختلف وجود داشت خارج شود و آن را مدیریت کند؟
بله، معنای بحران یعنی فرصت خطرناک;اسلامگرایان از این موقعیت نهایت استفاده را کردند تا از وجوه فرصت گونه بر وجوه تهدید آور تسلط پیدا کنند لذا از این راهکار نهایت استفاده را کردند.
ارزیابی شما از حضور ترکیه در معادلات خاورمیانه و مسائل سیاسی این منطقه به عنوان یک کشوراروپایی که مرز آسیایی هم دارد چگونه است؟ چرا ترکیه تلاش می کند در خاورمیانه مطرح باشد؟
ترکیه به دلیل مرزهای مشترکی که با ایران و مصر دارد همواره در سال های متمادی در تمدن سازی با ایران و مصر رقابت می کرد. ترکیه در زمان نجم الدین اربکان به دنبال احیای خلافت عثمانی بود و از سوی دیگر خواهان ورود به اتحادیه اروپاست که این تفکر همچنان در دوره اسلامگرایان نیز دیده می شود. این در حالی است که کشورهای فرامنطقه ای الگوی ترکیه را رقیب مناسبی برای جمهوری اسلامی ایران در خاورمیانه می دانند و به دنبال گسترش چنین عملکردی هستند، لذا در این چارچوب رشد اقتصادی مناسب ترکیه در سالهای اخیر به خصوص در دولت اسلامگرا با استناد مناسب به شاخصه های موجود  نقش فعالی در مسائل سیاسی خاورمیانه داشته باشد. روابط دوستانه ایران و روسیه نیز عاملی است که ترکیه تلاش می کند در آسیای میانه هم بتواند مدیریت خود را اعمال کند.
به نظر می رسد ترکیه در چند سال اخیر به دنبال نمایش و عرضه الگویی مناسب از دیپلماسی خارجی خود به دیگر کشورهاست. آیا در این زمینه دارای تفکر و ایده های راهبردی است یا تنها به ظاهر قضایا توجه شده و بیشتر از کشورهای اروپایی الگو برداری کرده است؟
دولت اسلامگرای ترکیه و یا به عبارت دیگر ایدئولوژی ترکیه بر پایه پراگما اسلامی یا عملگرای اسلامگرا استوار است و بر اساس همین چارچوبی که برای خود تعریف کرده سیاست خارجی خود را پیش می برد.یعنی سیاست خارجی این کشور از محور مختصات عمگرایی اسلامی تبعیت می کند که دردرجه اول تامین منافع ملی است. به هر تقدیر الگوی رفتاری ترکیه در این سال ها در این کشور موفق بوده است و انعکاس داخلی و بیرونی خوبی داشته و در داخل ترکیه با اقبال عمومی در تمامی لایه های اجتماعی مواجه شده است. اما اینکه تا چه حد از عوامل خارجی مثل کشورهای اروپایی الگو برداری کرده است باید بگویم که الگوهای رفتاری اساسا تابع محیط پیرامونی خود است و تاریخ و تجربه های موجود در اثرپذیری آن بی تاثیر نبوده است.
برخی کارشناسان معتقدند که روابط خوبی که بین ایران و ترکیه شکل گرفته، ممکن است در آینده دچار اصطکاک و اختلافاتی بشود; شبیه آنچه در سالیان گذشته بین ایران و عراق روی داد. نظر شما در این زمینه چیست؟
بعید به نظر می رسد که بین ایران وترکیه چنین اتفاقی روی دهد به این دلیل که حضور دشمن در منطقه و نیروهای فرامنطقه ای در آسیا و خاورمیانه چنین تصوری را از بین برده است.البته ممکن است در آینده اصطکاکی به وجود آید اما  چالش هایی با شدت درگیری منطقه ای دور ذهن است. ولی به هرحال در عالم سیاست غیرممکن، غیرممکن نیست. مصباح یزدی ادامه داد: دشمن تمام نیروهای خود را متمرکز ولایت فقیه کرده است و کسانی که در این مساله شک کنند، انسان های نرمالی نیستند. 
وی افزود: جای هیچ شکی نیست تمامی فعالیت های استکبار و به خصوص آمریکا روی مساله ولایت فقیه می باشد و فعالیت های چند ساله آن ها برای شخص نبود، بلکه دنبال کسی هستند که نظام را عوض کند.





نوع مطلب: تحلیـل و بررسـی، 


کارشناس مسائل سیاسی

مهدی مطهرنیا متولد 1344،عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم و کارشناس مسائل سیاسی؛ صاحب تالیفاتی چون: قدرت، انسان، حکومت؛ تبیین نوین بر مفهوم قدرت در سیاست و روابط بین الملل؛ درآمدی بر تحلیل پدیده های سیاسی؛ هویت، خشونت و توسعه پایدار و دیپلماسی عمومی امریکا در برابر ایران.

صفحات جانبی
جستجو

آمار سایت
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :