تبلیغات
سایت رسمی مهدی مطهرنیا ـ کارشناس مسایل سیاسی - سفر به کانون بحران (اهداف دیدار خاورمیانه ای رایس)
  گروه بین الملل: كاندولیزا رایس وزیر خارجه آمریكا روز جمعه به منظور گفت وگو با رهبران عربی درخصوص بحران های منطقه بخصوص غائله عراق وارد منطقه شد. سفر به عربستان، مصر، اردن، كویت و دیدار با مقام های اسرائیل و فلسطین در رأس برنامه های رایس است. وزیر خارجه آمریكا در حالی وارد منطقه شد كه ساعاتی پیش از ورود او، جورج بوش رئیس جمهوری آمریكا خبر از استراتژی نوین كشورش در عراق داد. استراتژی كه به باور بیشتر سیاستمداران دنیا و حتی آمریكا گزینه ای پرچالش در واپسین سال های حضور نومحافظه كاران دركاخ سفید است. در گفت وگو با دكتر مطهرنیا كارشناس مسائل سیاسی مقاصد و اهداف سفر رئیس دیپلماسی نومحافظه كاران به خاورمیانه را مورد ارزیابی قرار دادیم.
رایس با چه دستور كاری وارد منطقه شده است؟
    سفر خانم رایس به منطقه در راستای آماده سازی افكار عمومی در سطح نخبگان و توده های مردم در دو حوزه عملیات روانی و عملیات میدانی پس از اعلام استراتژی بوش در عراق است تا برای جلب حمایت از استراتژی جدید آمریكا در عراق تلاش به عمل آورد. از این رو در این مسیر اهداف چندگانه ای را دنبال می كند. او در این سفر از كشورهای مصر، اردن، عربستان، كویت و اراضی فلسطینی دیدار می كند و تلاش خواهد كرد تا یك جبهه هماهنگ با سیاست های آمریكا در منطقه ایجاد كند.
    اما در ارزیابی نهایی حركت اخیر خانم رایس كه همراستا با خط مشی تازه بوش در عراق است، اغلب ناظران این نگاه انتقادی را دارند كه نومحافظه كاران متأسفانه بدون توجه به واقعیت های منطقه و نارضایتی عمومی، رویكردهای رادیكالیستی خود را در منطقه دنبال كنند. چنانكه سناتور جوزف بایدن از حزب دموكرات كه ریاست كمیته روابط خارجی سنای آمریكا را برعهده دارد اعلام كرد كه این استراتژی راهی برای حل درگیری ها در عراق نیست یا آن كه هری رید رهبر اكثریت سنا و نانسی پلوسی رهبر مجلس نمایندگان هم با انتشار بیانیه ای با افزایش نیروهای آمریكا در عراق مخالفت كردند.
    بدین ترتیب می بینیم كه سفر رایس به منطقه از یكسو جریان سازی متقابل روانی یا عملیات روانی است كه متناسب با انتقادهای شدید علیه استراتژی جدید آمریكا در محافل داخلی، این كشور و محافل منطقه و جهان طراحی شده است و از سوی دیگر نوعی تلاش و زمینه سازی است جهت ایجاد همگرایی میان دولت های عربی با ایالات متحده در مناقشات و بحران های منطقه.
    یعنی شما مأموریت رایس را فقط معطوف به استراتژی جدید بوش در عراق می دانید؟
    این سفر اساساً در راستای تبیین و تقریر استراتژی جدید آمریكا آن هم بر محور جلب حمایت كشورهای همسو با ایالات متحده و ایجاد هماهنگی جهت عملیاتی كردن آن سیاست انجام می گیرد كه البته با چالش های جدی نیز روبه رو است.
    فكر می كنید كدام یك از بحران های امروز خاورمیانه در محور مذاكرات رایس قرار خواهد گرفت؟ عراق، فلسطین یا لبنان؟
    معتقدم كه تمامی این موارد به صورت به هم پیوسته مدنظر ایالات متحده است. اما آنچه بیش از هرچیز اهمیت دارد مسأله عراق و نحوه خروج از باتلاق این بحران و كسب آمادگی برای چالش ناشی از مقاومت ملت ایران در برابر ایالات متحده است.
    جورج بوش و نومحافظه كاران پیش از این چند طرح به خاورمیانه ارائه كرده بودند كه با شكست مواجه شده بود اكنون این سؤال در سفر رایس مطرح است كه قصد او احیا و آزمایش همان طرح های موسوم به صلح و دموكراسی هدایت شده است؟
    طرح های دیپلماسی آمریكا قالب شناور دارد. بدین معنا كه آمریكایی ها طرح های مختلف را با هدف های حداكثری و حداقلی و با دستیابی به اهداف متفاوت از طریق سناریوهای گوناگون مورد آزمون قرار می دهند در محاسبات دیپلماسی آمریكا، هدف نخست كسب دستاورد حداقلی از هر سناریو است. به این ترتیب است كه به محض ناكام ماندن یك طرح یا سناریو آنها نمونه های بدیل را می آزمایند.
    در مجموع فكر می كنید رایس سیاست و پیام جدیدی را با خود به منطقه آورده است؟
    بی تردید در هر سفری پیام های خاص آن سفر رد و بدل می شود.
    با توجه به دلالت ضمنی سفر رایس به دلالت عینی مطرح شده از سوی بوش در استراتژی جدید آمریكا در خاورمیانه، نمی توان سفر اخیر رایس را بدون پیام های ویژه درباره ماجرای عراق یا مشكلات بوش در این بحران ارزیابی كرد.
    آقای مطهرنیا، یك مسأله مهم در سفر رایس، شرایط بغرنج و بحرانی خاورمیانه است. فضای امروز خاورمیانه همچنان همان فضای نارضایتی از عملكرد آمریكا است. از این رو این سؤال مطرح است كه در چنین فضایی، رایس چگونه و با چه امیدی به منطقه می آید؟
    نگرش ملت های خاورمیانه در ارتباط با آمریكا نه تنها مثبت نیست بلكه تندتر از گذشته است با وجود این دولت های وابسته به ایالات متحده در منطقه، در فضای متفاوتی سیر می كنند آنها همچون گذشته گفتمان ناشی از همپیمانی سنتی با ایالات متحده را دنبال می كنند و حتی تلاش می كنند شكاف های داخلی را با این نوع روابط خارجی ترمیم كنند. لذا باید به هر دو وجه توجه داشت.
    رایس در این سفر از دولت های منطقه چه خواهد خواست؟
    خواست اصلی آمریكا از دولت های عربی منطقه در این مرحله زمینه سازی برای پیاده كردن استراتژی جدید بوش است و كنترل آن چیزی است كه ایالات متحده به عنوان هسته اصلی مقاومت در برابر رویكردهای خود در منطقه می داند و به عبارتی واشنگتن می كوشد با افزایش غلظت گفتمان تهدید، گفتمان رقیب خود را كه حاصل از جریان مقاومت است مدیریت و مهار كند. این گفتمان قدرت چیزی نیست جز گفتمان ناشی از توانمند شدن جمهوری اسلامی ایران كه نوید دهنده توانمندی جهان اسلام است.
    آیا چشم اندازی از نتایج سفر رایس دارید؟ پیش بینی شما از فرجام این سفر چیست؟
    نتایج این سفر را باید در سال آینده شمسی مورد ارزیابی قرار دهیم اما آمریكا هیچگاه نتوانسته به سطح عالی اهداف خود در منطقه دست یابد. از این رو این سفر نیز اگرچه ممكن است خواسته های حداقلی آمریكا را فراهم كند ولی از نظر سیاسی چشم انداز مثبتی را در برابر دولت بوش و دیپلماسی آمریكا ترسیم نخواهد كرد.
    روزنامه ایران




نوع مطلب: تحلیـل و بررسـی، 


کارشناس مسائل سیاسی

مهدی مطهرنیا متولد 1344،عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم و کارشناس مسائل سیاسی؛ صاحب تالیفاتی چون: قدرت، انسان، حکومت؛ تبیین نوین بر مفهوم قدرت در سیاست و روابط بین الملل؛ درآمدی بر تحلیل پدیده های سیاسی؛ هویت، خشونت و توسعه پایدار و دیپلماسی عمومی امریکا در برابر ایران.

صفحات جانبی
جستجو

آمار سایت
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :