اگر نخواهیم یا نتوانیم در مباحث عمیق فلسفی دربارۀ تغییر و ثبات غوطه‌ور شویم و آن را بی‌تأثیر در حال و روز واقعی خود بدانیم، در مورد باب شدن بحث دگرگونی در جامعه‌شناسی نوین و ایجاد شاخه‌ای به نام «جامعه‌شناسی دگرگونی» چه خواهیم گفت؟ آیا این عنوان صریحاً به ما نمی‌گوید که «تغییر» واقعیت ملموسی از حیات اجتماعی شماست که اگر آن را نشناسید، حیات اجتماعی‌تان آسیب خواهد دید؟

حداقل ما ایرانیان عصر حاضر دگرگونی‌های فراوانی را در طی سی سال اخیر شاهد بوده‌ایم که حیات اجتماعی ما را در بر گرفته است و انکارشدنی نیست؛ امّا ریشۀ این دگرگونی‌ها عموماً و عمیقاً دین و مسائل دینی بوده است. پس آیا نباید گفت که ادیان و مکاتب دینی در مباحث جامعه‌شناسی تغییر، فصل معین و مهمی را به‌وجود آورده و خواهد آورد؟

مقالۀ زیر قصد پاسخ گفتن به میزان قدرت دگرگون‌سازی دین‌ به‌ویژه در کوران حوادث انقلاب اسلامی ایران را دارد.